Ikiyaga ca Rukwa

ni ikiyaga c'amazi meza kiri mu burengero bwa , hagati ya na . Ni kimwe mu biyaga bikomeye vya Tanzania kandi kiri mu kibaya ca Rukwa Rift Basin, igice c'ikorwa rya .

Infobox

Izina: Ikiyaga ca Rukwa

Igihugu: Tanzania

Ubwoko: Ikiyaga c'amazi meza (rimwe na rimwe kigira amazi arimwo umunyu muke bitewe n'igihe)

Ubuso: Hafi ya km² 2.600–5.760 (burahindagurika bitewe n'imvura)

Uburebure: Hafi ya km 180

Ubugari: Hafi ya km 50

Uburebure bw'aho kiri: Metero hafi 800 hejuru y'inyanja

Sisitemu: Endorheic basin (nta ruzi rusohokamwo)

Aho giherereye

Iki kiyaga kiri mu majyepfo y'uburengerazuba bwa Tanzania, mu kibaya ca Rukwa. Gikikijwe n'imisozi ya n'iya .

Imigezi yinjiramwo

Imigezi y'ingenzi yinjira muri Lake Rukwa irimwo:

songwe river
Momba river
Mzizi river
Indi migezi mito mito iva mu misozi ikikije ikiyaga.

Ico gitandukanya Lake Rukwa

Lake Rukwa ni ikiyaga kitagira uruzi rusohokamwo. Amazi yinjira muri co ava mu migezi no mu mvura, hanyuma agahera ahanini biciye mu guhumuka (evaporation). Ni co gituma ubunini bwaco buhindagurika cane hagati y'ibihe vy'imvura n'ivy'impeshi.

Ibinyabuzima

Iki kiyaga kirimwo:

Amafi y'amoko menshi.
Imvubu.
Ingona.
Inyoni z'amazi nyinshi, harimwo pelicans n'ibindi binyoni bimuka.
Ibishanga bikungahaye ku bimera n'ibinyabuzima.

Akamaro k'ubukungu

Lake Rukwa gifasha Tanzania mu:

Uburovyi.
Gutanga amazi ku baturage.
Ubuhinzi bwo mu bibaya bikikije ikiyaga.
Ubworozi.
Kubungabunga ibidukikije.

Ibibazo gihura na vyo

Ihindagurika ry'ibihe rituma amazi agabanuka canke akiyongera.
Isuri iva ku misozi.
Gucibwa kw'amashyamba.
Gufata amafi birenze urugero.
Kwanduzwa n'ibikorwa vy'abantu.

Umusozo

ni kimwe mu biyaga bihambaye vya Tanzania. Naho kitamenyekanye nk'ibindi biyaga vya Afurika y'Ubuseruko, gifise uruhara runini mu burovyi, ubuhinzi, ubworozi no kubungabunga ibinyabuzima. Kubera ko kitagira uruzi rusohokamwo, ubunini n'uburebure bw'amazi yaco burahindagurika bivanye n'imvura n'ihindagurika ry'ibihe.