Uruzi rwa Katsina Ala
Uruzi rwa Katsina-Ala
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]ni rumwe mu migezi ikomeye yo mu buraruko bushira ubuseruko bwa . Ni ishami rinini ry’, kandi rufise uruhara runini mu buhinzi, uburovyi n’iterambere ry’uturere two mu ntara ya Benue.
Izina: Uruzi rwa Katsina-Ala
Igihugu: Nigeria
Uburebure: ~320 km (hafi)
Isoko (source): Imisozi yo mu buraruko bushira ubuseruko bwa Nigeria (hafi ya Taraba/Benue uplands)
Iherezo (mouth): Rwinjira mu
Akarere runyuramwo: Benue State (Katsina-Ala, Ukum n’inkengero)
Ubwoko: Ishami rinini ry’uruzi (tributary)
Aho ruva n’aho rugana
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Uruzi rwa Katsina-Ala ruvira mu misozi n’ibibaya biri mu buraruko bushira ubuseruko bwa Nigeria. Rutembera rugana mu bumanuko bushira ubuseruko, ruca mu ntara ya Benue, cyane cyane mu karere kazwi nka Katsina-Ala ari na ko rwitiriwe.
Amaherezo rwinjira mu ruzi rwa Benue, narwo rukaba ishami rikuru ry’uruzi rwa Niger.
Uturere ruza ruracamwo
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Uruzi rwa Katsina-Ala ruca mu:
- Katsina-Ala (umujyi n’akarere k’ingenzi)
- Ukum
- Logo n’utundi turere two muri Benue State
- Ibibaya vy’ubuhinzi n’amashyamba
Akamaro k’Uruzi rwa Katsina-Ala
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]1. Ubuhinzi
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Amazi y’uruzi afasha cane mu:
- guhinga umuceri
- ibinyamisogwe (beans, groundnuts)
- yam, cassava n’imboga
2. Uburovyi
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Uruzi rufise:
- amafi menshi atandukanye
- isoko ry’akazi ku baturage bo ku nkengera
3. Amazi y’abantu
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Abaturage barukoresha mu:
- kunywa
- isuku
- ibikorwa vya buri munsi
4. Ubworozi
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Akarere ka Benue kazwi nk’“food basket of Nigeria”, kandi uru ruzi rufasha mu:
- kubona amazi y’inka n’andi matungo
- guteza imbere ubuhinzi n’ubworozi hamwe
Ibinyabuzima
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Mu ruzi rwa Katsina-Ala haboneka:
- amafi y’amoko menshi
- inyoni z’amazi
- ibimera vyo ku nkengera z’uruzi
- ibikoko bito bito vyo mu bibaya
Ibibazo ruhura na vyo
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Uruzi rwa Katsina-Ala ruhura n’ibi bibazo:
- isuri ku nkengera zarwo
- gucibwa kw’amashyamba
- kwanduzwa n’imyanda y’imijyi n’ubuhinzi
- ihindagurika ry’ibihe
- kugabanuka kw’amafi mu bice bimwe
Akamaro mu bukungu
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Uruzi rwa Katsina-Ala rufasha Nigeria mu:
- guteza imbere ubuhinzi muri Benue State
- gushigikira uburovyi
- gutanga amazi y’abantu n’inganda nto nto
- guteza imbere imidugudu yegereye uruzi
Umusozo
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Uruzi rwa Katsina-Ala ni rumwe mu mashami akomeye y’uruzi rwa Benue, kandi rufise uruhara runini mu buzima bw’abaturage bo muri Benue State. Kurubungabunga ni ngombwa kugira ngo rukomeze gutanga amazi, ifunguro n’iterambere mu karere.