Uruzi rwa Lukuga
Uruzi rwa Lukuga ni uruzi rudasanzwe kandi rufise akamaro kanini mu karere k’Ibiyaga Binini (Great Lakes region) muri Afurika y’Uburasirazuba. Ni rwo ruzi rusohora amazi y’Ikiyaga ca Tanganyika rugatwara ayo mazi mu ruzi rwa Congo.
Inkomoko y’uruzi
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Uruzi rwa Lukuga rutangurira ku nkengero y’Ikiyaga ca Tanganyika, ahanini mu gihugu ca:
Iyo urwego rw’amazi mu kiyaga ruzamutse, ni ho uruzi rwa Lukuga rutangura gutemba.
Inzira rucamwo
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Uruzi rwa Lukuga rutembera mu buryo bukurikira:
- Rutangurira mu burengero bw’Ikiyaga ca Tanganyika
- Ruca mu ntara za Tanganyika (DR Congo)
- Rukomeza rugana mu buraruko bushira uburengero
- Hanyuma rugasohokera mu Uruzi rwa Lualaba, arirwo rutangura Uruzi rwa Congo
Ibiranga uruzi rwa Lukuga
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]- Ni uruzi rudasanzwe kuko rutemba rimwe na rimwe (intermittent influence) hisunzwe urwego rw’amazi mu Tanganyika
- Rurafasha gusohora amazi y’iki kiyaga gishaje cane (imwe mu biyaga vyimbitse ku isi)
- Rurangwa n’inguvu z’amazi mu bice bimwe vy’amakoni n’amanuka
Uburebure n’imiterere
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]- Uburebure: hafi km 350 (biterwa n’aho bipimirwa)
- Rurangwa n’aho ruca mu mashyamba n’imisozi mito
- Ruri mu sisiteme y’uruzi rwa Congo Basin
Akamaro k’uruzi rwa Lukuga
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]1. Gusohora amazi y’Ikiyaga ca Tanganyika
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Lukuga ni rwo ruzi rwonyene rusohora amazi ya Tanganyika mu bindi bice.
2. Ubworozi n’ubuhinzi
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Amazi yarwo afasha mu:
- kuhira imyaka
- ubworozi mu turere rucamwo
3. Uburobyi
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Mu bice vyo hafi yarwo, harakorwa uburobyi bufise akamaro mu buzima bw’abaturage.
4. Ibidukikije
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Rufasha mu:
- kugenzura urwego rw’amazi mu Tanganyika
- kubungabunga ibinyabuzima vyo mu mazi
Ibibazo n’imbogamizi
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]- Guhindagurika kw’amazi y’Ikiyaga ca Tanganyika
- Isuri mu bice rucamwo
- Gukenera kurindwa kugira ngo urusobe rw’ibinyabuzima rubeho neza
- Imihindagurikire y’ibihe
Umwanzuro
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Uruzi rwa Lukuga ni uruzi rudasanzwe cane mu karere k’Ibiyaga Binini, kuko rufasha gusohora amazi y’Ikiyaga ca Tanganyika mu muryango w’uruzi rwa Congo. Naho rutaba rurerure cane, rufise akamaro kanini mu bidukikije, uburobyi n’imiterere y’amazi y’akarere.