Uruzi rwa Manyame
Uruzi rwa Manyame
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko](rimwe rwitwa Hunyani River) ni rumwe mu migezi minini yo mu gihugu ca . Ruzwi cane kuko rufasha mu gutanga amazi ku murwa mukuru wa Harare kandi rukaba rumwe mu mashami y’uruzi rwa Zambezi.
Izina: Manyame / Hunyani River
Igihugu: Zimbabwe
Uburebure: ~300 km (hafi)
Isoko (source): Mashonaland East (hafi ya Marondera highlands)
Iherezo (mouth):
Akarere runyuramwo: Harare, Mashonaland East & West
Ubwoko: Ishami rija mu ruzi runini (tributary)
Aho ruva n’aho rugana
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]ruvira mu misozi yo mu burasirazuba bwa Zimbabwe, hafi ya Marondera.
Ruca hafi y’igisagara ca Harare, rukanyura mu biyaga n’ingomero, hanyuma rukinjira muri .
Inkomoko y’amazi akomeye
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Manyame igaburira ibiyaga n’ingomero bikomeye:
- (isoko ikomeye y’amazi ya Harare)
- Lake Manyame (Darwendale Dam area)
- Lake Robertson (muri basin)
Akamaro k’uruzi rwa Manyame
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]1. Amazi ya Harare
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]- ni isoko nyamukuru y’amazi y’umurwa mukuru
- rukoreshwa mu kunywa no mu nganda
- rufasha mu gutunganya amazi y’igisagara
2. Ubuhinzi
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]- kuhira imirima y’ibigori n’ipamba
- guhinga mu bibaya vya Mashonaland
- gutanga amazi mu bihe vy’izuba
3. Ingufu n’ingomero
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]- gufasha ingomero (dams) zitanga amazi
- kugenzura imyuzure mu bihe vy’imvura
Ibidukikije
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Mu Manyame basin haboneka:
- amafi y’amazi meza
- inyoni z’amazi
- imvubu mu biyaga bikuru
- ibimera vyo mu bishanga
Ibibazo
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]ruhura n’ibi bibazo:
- kwanduzwa n’imyanda y’igisagara ca Harare
- kugabanuka kw’amazi mu gihe c’izuba
- gukoresha amazi menshi (urban demand)
- isuri iva mu buhinzi
- ihindagurika ry’ibihe
Umusozo
[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]Manyame River (Hunyani) ni uruzi rufise akamaro kanini muri Zimbabwe, cyane cane kuko rutanga amazi ku murwa mukuru kandi rugafasha mu buhinzi no mu sisitemu ya basin.