Jump to content

Uruzi rwa Ruaha

Kuva Wikipedia

(akenshi rwitwa Ruaha River) ni rumwe mu migezi ikomeye yo mu gihugu ca . Ruzwi cane kuko ari imwe mu mashami akomeye agaburira , rikaba rifise uruhara runini mu bidukikije vya Tanzania yo hagati n’amajyepfo.

Izina: Ruaha / Great Ruaha River

Igihugu: Tanzania

Uburebure: ~475 km (hafi)

Isoko (source): Mbeya Highlands na Kipengere Range

Iherezo (mouth): Rufiji River

Akarere runyuramwo: Iringa, Njombe, Morogoro

Ubwoko: Ishami rinini rija mu ruzi runini (major tributary)


Aho ruva n’aho rugana

[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]

Ruaha ruvira mu misozi ya Kipengere na Mbeya Highlands, ahantu hagwa imvura nyinshi. Rutembera rugana mu kibaya ca Tanzania yo hagati, ruca mu bice vyumye n’ibihe bihindagurika.

Amaherezo, rwinjira mu , rikongera rikagira uruhara mu gutwara amazi agasohokera mu Nyanja y’Ubuhindi (Indian Ocean).


Akamaro k’Uruzi rwa Ruaha

[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]

1. Ingufu z’amashanyarazi

[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]

Ruaha ni ngirakamaro cane mu:

  • gutanga amazi ku mishinga ya hydroelectric
  • gushigikira ingomero z’amashanyarazi za Rufiji basin
  • iterambere ry’ingufu za Tanzania

2. Ubuhinzi n’ubworozi

[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]

Mu kibaya ca Ruaha:

  • kuhira imirima (rice, maize)
  • ubworozi bw’inka n’ihene
  • gukoresha ibishanga mu bihe vy’izuba

3. Ibidukikije n’ibinyabuzima

[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]

ni kimwe mu bibanza bikomeye:

  • inzovu nyinshi muri Africa y’Ubuseruko
  • intare, impala, giraffe
  • imvubu n’ingona
  • inyoni z’amazi

  • gutanga amazi ku midugudu
  • gukoresha mu buzima bwa buri munsi
  • gufasha mu bikorwa vy’ubuhinzi

Mu Ruaha basin haboneka:

  • amafi menshi
  • imvubu n’ingona
  • inyoni nyinshi z’amazi
  • ibikoko binini vya savanna
  • ibimera vyo mu bibaya

Ibibazo ruhura na vyo

[hinyanyura inyandiko | hinyanyura inkomoko]

Ruaha River ihura n’ibi bibazo:

  • kugabanuka kw’amazi (water scarcity)
  • gukoresha amazi menshi mu kuhira (irrigation)
  • ihindagurika ry’ibihe
  • isuri n’ugucibwa kw’amashyamba
  • amakimbirane y’abakoresha amazi

Ruaha ifasha Tanzania mu:

  • ingufu z’amashanyarazi (hydropower system)
  • ubuhinzi n’ubworozi
  • ubukerarugendo (Ruaha National Park)
  • gutanga amazi mu gihugu hagati

ni uruzi runini kandi rufise akamaro kanini mu gihugu ca Tanzania, cyane cane mu gutunga ibinyabuzima, ubuhinzi n’ingufu z’amashanyarazi. Ni igice kinini c’urusobe rwa Rufiji River basin.